Χωρίς επιρροή στον Λευκό Οίκο και το Ισραήλ, η ΕΕ βρίσκεται στο περιθώριο των εξελίξεων.

Η ΕΕ δεν θέλει να συρθεί στον πόλεμο ΗΠΑ – Ισραήλ με το Ιράν αλλά μπορεί να μην έχει άλλη επιλογή υποθέτει το Politico σε ανάλυσή του, με αφορμή το περιστατικό με το χτύπημα drone σε βρετανική αεροπορική βάση στην Κύπρο.

Η γεωγραφική εγγύτητα της Ευρώπης με τη σύγκρουση θα μπορούσε να υπερισχύσει του αρχικού σκεπτικισμού πολλών κυβερνήσεών της σχετικά με την απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ, όπως το έθεσε τη Δευτέρα, να «εξαλείψει τη σοβαρή απειλή που αποτελεί για την Αμερική αυτό το τρομερό τρομοκρατικό καθεστώς», αναφέρει το δημοσίευμα.

Μέχρι στιγμής, η αντίδραση της ΕΕ έχει επικεντρωθεί στενά στον αντίκτυπο στους πολίτες της ΕΕ στη Μέση Ανατολή – ειδικά καθώς η Τεχεράνη έχει εξαπολύσει ένα κύμα αντεπιθέσεων σε όλη την περιοχή – και στις δευτερογενείς επιπτώσεις των αυξημένων τιμών ενέργειας, της διαταραχής των αεροπορικών και θαλάσσιων μεταφορών και μιας πιθανής εισροής προσφύγων.

Σαν να ήθελε να δείξει πώς οι Βρυξέλλες βλέπουν τον περιορισμένο ρόλο τους στην κρίση, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν περιέγραψε τη Δευτέρα το εύρος των τομέων στους οποίους επικεντρώνεται «από την ενέργεια έως την πυρηνική ενέργεια, από τις μεταφορές έως τη μετανάστευση και την ασφάλεια». Είπε: «Πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για τις επιπτώσεις».

Ελλείψει επιρροής στους Ισραηλινούς ή τον Τραμπ, η φον ντερ Λάιεν συγκάλεσε τη Δευτέρα ένα «κολλέγιο ασφαλείας»: έναν λιγότερο συνηθισμένο σχηματισμό επιτρόπων όπου αρκετοί από αυτούς παρέχουν ενημερώσεις στους συναδέλφους τους για θέματα που σχετίζονται με την τρέχουσα κρίση. Μετά τη συνάντηση, η Επιτροπή ανέφερε σε ανακοίνωσή της ότι σχεδίαζε να ανταποκριθεί στη σύγκρουση στο Ιράν υποστηρίζοντας τις χώρες της ΕΕ και προστατεύοντας τους Ευρωπαίους από τις «αρνητικές συνέπειές» της.

Η ΕΕ «ανταλλάσσει πληροφορίες για το τι συμβαίνει και παρακολουθεί την κατάσταση», δήλωσε ένας διπλωμάτης της ΕΕ με γνώση των συζητήσεων. «Θα έπρεπε, υπό κανονικές συνθήκες, να μιλήσουμε με την αμερικανική κυβέρνηση. Θα έπρεπε να είχαμε μια συζήτηση ενηλίκων με τους Ισραηλινούς. Τίποτα από αυτά δεν φαίνεται να είναι δυνατό… Η ΕΕ περιορίζεται σε έναν δευτερεύοντα ρόλο».

Στην πράξη, οι στόχοι της Επιτροπής συνίστανται στην παροχή βοήθειας στις πρωτεύουσες για την απομάκρυνση των πολιτών τους από την περιοχή και στην παρακολούθηση τυχόν διαταραχών στην εναέρια κυκλοφορία και σε βασικές θαλάσσιες οδούς, όπως το Στενό του Ορμούζ, μέσω του οποίου διέρχονται οι μεταφορές πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου από τα κράτη του Κόλπου.

Οι εκτιμήσεις των υπηρεσιών πληροφοριών υποδεικνύουν αυξημένο κίνδυνο τρομοκρατικών επιθέσεων από το Ιράν στην Ευρώπη, δήλωσε ένας δεύτερος διπλωμάτης της ΕΕ.

Ρήτρα υπεράσπισης

Η ΕΕ θα παρακολουθεί επίσης τις τιμές και τα επίπεδα προσφοράς ενέργειας. Η Επιτροπή πρόκειται να συγκαλέσει μια ομάδα εργασίας για την ενέργεια με τις χώρες της ΕΕ, σε συνεργασία με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας, με την πρώτη συνεδρίαση να αναμένεται αυτήν την εβδομάδα.

Ωστόσο, η ΕΕ δεν έχει ακόμη αναφερθεί δημόσια στο θέμα του πώς να ενισχύσει την άμυνα της Κύπρου. Η Λευκωσία δεν έχει ενεργοποιήσει τη ρήτρα συλλογικής άμυνας 42.7 της ΕΕ – παρόμοια με το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, όπου όλα τα μέλη προσέρχονται σε βοήθεια ενός από τους συμμάχους τους – όπως έκανε η Γαλλία μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις στο Μπατακλάν στο Παρίσι το 2015. Εάν η Κύπρος το πράξει, η κίνηση αυτή θα μπορούσε να σηματοδοτήσει την ένταξή της στον πόλεμο.

Αφέθηκε στην Ελλάδα να απαντήσει στις απειλές προς την Κύπρο, με την Αθήνα να στέλνει δύο φρεγάτες και ένα ζευγάρι μαχητικά αεροσκάφη F-16 στο νησί, το οποίο απέχει λιγότερο από 500 χιλιόμετρα από το Ισραήλ.

Η Κύπρος, η οποία ασκεί την εξάμηνη εκ περιτροπής προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ, θα φιλοξενήσει την Τρίτη μια συνάντηση της ομάδας Ολοκληρωμένης Αντιμετώπισης Πολιτικών Κρίσεων (IPCR) για να «εξετάσει τις επιπτώσεις της εξελισσόμενης κατάστασης», σύμφωνα με έναν τρίτο διπλωμάτη της ΕΕ που γνωρίζει τις προετοιμασίες. Η IPCR είχε συγκληθεί προηγουμένως για να αντιμετωπίσει την πανδημία Covid και την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, μεταξύ άλλων κρίσεων.

Η δυσάρεστη αλήθεια είναι ότι η ΕΕ δεν έχει αρκετή επιρροή στην περιοχή για να κάνει ουσιαστικές κινήσεις.

«Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ προετοιμάζονταν ενάντια στον αιώνιο εχθρό τους, το Ιράν. Η ΕΕ δεν ήταν προετοιμασμένη για αυτό», δήλωσε ο πρώτος διπλωμάτης της ΕΕ.

«Τώρα καθόμαστε σαν θεατές, επειδή δεν είμαστε ενεργός παίκτης σε αυτόν τον πόλεμο».

https://www.ieidiseis.gr